poésie

esperanto staresperanto cartoonLes principaux ouvrages de poésie de Clarence Bicknell sont écrits en espéranto. En fait, on ne trouve aucun poème dans les musées mentionnés sur ce site, ni dans la collection privée de la famille. Certain mirliton éclaire une partie de ce travail pour les enfants ou pour Margaret Berry, mais ils ne sont guère des poèmes. Les poèmes de Clarence en espéranto, comme ses hymnes, sont sincères et font l’objet d’une étude approfondie. L'attention et l'importance qui leur ont été données par les espérantistes du monde entier suggèrent qu'ils sont valeur d'exemple, à la fois en tant que textes en espéranto et  en tant que textes de pure poésie.

Nous reproduisons ici le plus connu des poèmes de Clarence ainsi que des liens vers d'autres sources. Le Nouvel An 1904 est profondément pessimiste, on se demande si Clarence était déjà au courant des tensions belliqueuses qui frappaient l’Europe, ou si son désespoir venait de la tristesse de la vie que menaient ses amis.

Marcus Bicknell, avril 2013

The Emigrants - Les émigrants

La elmigrintoj Translation by William Auld
Li ŝin forlasis plena de espero.
(Ho, varme loga vento de somero!)
'En la transmara land' mi trovos riĉon,
kaj post alveno via la feliĉon.'
Li skribis: 'Kruda lando, penaj provoj.'
(Ho, forta treno de l' aŭtunaj blovoj!)
'Sed mi laboras jam, mi trafos celon,
rapidu, portu al mi vian belon.'
Ŝi venis treme post danĝer' vojaĝa.
(Ho, vento vintra, frosta kaj sovaĝa!)
Kaj havis ŝi revidon ĉe tombrando,
feliĉon en la Nekonata Lando.
He went off, hopeful, leaving her behind
(Oh, breeze of summer, bountiful and kind!)
'Over the ocean I'll make wealth to spare,
and when you join me we'll be happy there.'
He wrote: 'This land is cruel, times are hard.'
(Oh, how the winds of autumn tugged and jarred!)
'But I have work, and will be justified,
come quickly, bring your beauty to my side.'
A-tremble, she endured the journey's ravage.
(Oh, winter wind so bitter and so savage!)
And greeted him by standing at his grave:
this was the happiness the New Land gave.

Traduction de « Les Emigrants » par Brigitte Berger, avril 2014
 
Il s'en alla, plein d'espoir, laissant derrière
(Oh, brise d'été, généreux et gentil!)
«Au cours de l'océan Je vais faire fortune à épargner,
et quand vous vous joignez à moi, nous serons heureux là-bas.
Il écrit: «Cette terre est cruelle, les temps sont durs.
(Oh, comment les vents de l'automne et tiraient en pot!)
«Mais j'ai du travail, et sera justifié,
venez vite, apportez votre beauté de mon côté. "
A-tremble, elle a enduré le voyage de ravage.
(Oh, le vent d'hiver si amer et si sauvage!)
Et le salua en se tenant debout sur sa tombe:
ce fut le bonheur que la Nouvelle Terre a donné.

Paul Gubbins écrit:Esperantist

Je suis tombé sur ‘The Emigrants’ dans une édition du magazine de la maison de l'espéranto ‘Association of Britain’. Son rédacteur en chef, puis le poète et candidat au prix Nobel de littérature William Auld, ont publié des poèmes avec des traductions au dos de la revue dans les années 1990. Auld était un éminent littératuriste - si je peux utiliser ce mot - de l'espéranto actif ou vivant ? avant la deuxième guerre mondiale. Cependant, lorsqu’il a publié les poèmes de Clarence, il n’a donné aucune explication sur leurs origines. Auld est décédé en 2006. Ses documents sont déposés à la Bibliothèque nationale d'Ecosse. Il est du domaine du possible de chalut à travers ces chercher l'illumination mais viendrait plutôt à l’esprit que c’est chercher une aiguille dans une botte de foin.

Les Espérantistes sont entre eux tout aussi éloignés géographiquement que d'autres - en fait, probablement plus. Leur communauté linguistique est planétaire, les amis, les collègues du mouvement espérantiste, vivent à plusieurs milles de distance. Les réunions - à des congrès ou autres manifestations - sont souvent de durée trop courte, et se terminent par des adieux précipités sur les marches des salles de conférence ou dans les aéroports, avec la promesse de se réunir à nouveau l'année suivante :  la séparation est l’égale de celle d’autres peuples et d’autres langues.

"La elmigrintoj" de Clarence Bicknell («Les Emigrants») remonte à une époque bien antérieure aux voyages en avion, ou à internet, ou à d'autres médias électroniques. L'évolution de la communication (et, plus important encore, d'élargissement de  l'accès à ces outils) a contribué à éliminer une grande partie de la finalité de l'émigration, faisant disparaitre à jamais  l’idée de se revoir. Certes, le monde savait que Bicknell est considérablement rétréci.

Ce qui n'a pas diminué, cependant, est l'espoir d'une nouvelle vie, dans un nouveau pays, exprimé de façon si poignante dans le poème -  l'espoir, bien sûr, que des siècles d'émigration, et indépendamment de l'avance technologique, n'est pas toujours respecté. La traduction, à l'origine, a été publiée dans La Brita Esperantisto (Le espérantiste britannique), édition de Mai / Juin 1998.

AUTUMN  Clarence Bicknell

Mallaŭta voĉo de l’ venonta vintro
tra nia norda lando ekmurmuras;
la floroj velkas sub ĉielo griza,
hirundamikoj aliloken kuras.

La gloro de l’ somero jam finiĝis:
la fruktojn ni rikoltis kaj la grenojn;
nin kaptas iom da pensad’ malgaja,
eĉ forgesante la pasintajn benojn.

Nek de l’ printempo la mantelo verda,
nek de l’somer’ la rozokrono suna,
valora la trenaĵon fajrsimilan,
la orbrodaĵon de l’ vestar’ aŭtuna.

From Akademio Literatura de Esperanto http://www.everk.it/index.php?id=25,98,0,0,1,0

The New Year 1904  by Clarence Bicknell         from The Esperantist, Vol. 1, No. 4, pg. 54

 

la Jar’ Nova 1904 Translation by Clarence Bicknell
Ĉu la Jar’ Nova povus esti
  Sen kruco aŭ doloro?
Sen tim’ pro ia perd’ malĝoja
  En tre proksima horo?

Ĉu estos ĝi de brila lumo
  Sen unu ombr’ malbona?
Ĉu estos kampoj floroplenaj,
  Kaj ĉiu flor’ fruktdona?

Sen dornoj estu la rozujoj
  Sed rozoj plimultiĝu!
Pli bona ol komenco sia
  La Nova Jar’ finiĝu!

Almenaŭ ĝi deviĝos porti
  Progreson al la tero,
Ĉar DI’ al ni vidaĵojn novajn
  Donacos de la Vero.

A year without a sorrow
  Or a cross,
Or dread of any morrow
  Bringing loss. Could it be?

A year of light, with shadow
  Scarcely one?
Of fruits in every meadow,
  Thistles none. Will it be?

A year of many roses
  And few thorns;
A year that brighter closes
  Than it dawns. May it be!

A year of God’s unfolding
  Wider wings;
A year of man’s beholding
  Better things. Must it be!

 Adiaŭ

Adiaŭ! la venteg' kruela
Blovadas dum la nokt' malhela,
Sed en la frumateno
La sun' brilante sur la teroj,
Juvelojn faros el neĝeroj;
Adiaŭ! sen ĉagreno.
Adiaŭ! el la pluvolarmoj
Naskiĝos la printempaj ĉarmoj,
Kaj, apud la rivero
Ni vidos milojn da floretoj,
Ni aŭdos kantojn de birdetoj;
Adiaŭ! kun espero.
Adiaŭ! raŭpoj kaj folioj
Ŝanĝiĝos; oraj papilioj
La rozojn karesados!
Rikolto la semadon kronos;
Premion pacienco donos;
Adiaŭ! ni amados.

The Esperanto-Monthly, London, n-ro 75, marto 1919 as relayed by http://www.literaturo.dk/adiau.htm
No translation to hand. We would be grateful to a kind Esperantist who would like to help us and our readers here.


La Maro

Ho! Maro, kion kaŝas via profundaĵo?
Ho! kiom da misteroj, kiom da sekretoj?
Al ni montriĝas nur apenaŭ la supraĵo,
Hodiaŭ kun sulkiĝoj, morgaŭ kun ridetoj.
Venteto dolĉa la spegulon bluan tuŝas,
Aŭ vipo de l' venteg' ŝaŭmantajn ondojn levas;
Sed pac' eterna kaj mallumo nigra kuŝas
En mond' senmova, kie via koro revas.
Miljaroj post miljaroj pasas kaj repasas;
Naciaj, montoj detruiĝas aŭ naskiĝas;
Sed memoraĵojn sub la ocean' ne lasas;
Vi, vasta kaj senmorta, iam ne ŝanĝiĝas.
La pafilego-tondro sur vi laŭte sonas;
Batalas ŝipoj kaj sub ondoj malaperas;
Vi nur ruĝiĝas, kie homaj koraj dronas;
Sed pro ilia agonio ne suferas.
Por serĉi nekonitajn landojn kaj riĉaĵojn,
Sur vi la kuraĝuloj malproksimen iras;
Kaj el la tuta mond' reportas mirindaĵojn,
Sed pro l' eltrovoj aŭ trezoroj vi ne miras.
Vi ne kompatas, se malgaja elmigranto
Larmerojn verŝas sur la longa vojo;
Vi ne komprenas la feliĉon de amanto,
Se li revenas al fraŭlina kor' kun ĝojo.
Ho! Maro, de la urboj, de l' montar' tombejo!
En vian profundaĵon ĉio fine venas;
Vi estas la silenta mondo-rifuĝejo
Kaj pri l' homara vivo la sekretojn tenas.

La Praktiko, n-ro 5 (187), 17-a jarkolekto, majo 1953
As relayed by http://www.literaturo.dk/maro.htm